Jak obliczyć wynagrodzenie osoby z niepełnosprawnością?

Jak obliczyć wynagrodzenie pracownika z niepełnosprawnością?

Obliczanie wynagrodzenia pracownika z niepełnosprawnością w stopniu lekkim jest takie samo jak w przypadku zatrudnionych pełnosprawnych. Inaczej wygląda sytuacja pracowników z umiarkowanym lub znacznym stopniem niepełnosprawności – ich obowiązuje skrócony czas pracy.

Jak obliczyć wynagrodzenie osoby z niepełnosprawnością o stopniu umiarkowanym albo znacznym? W zakładzie, w którym pracownicy otrzymują wynagrodzenie w stawce godzinowej, należy:

• ustalić stosunek normy dobowej do skróconej, która wynosi 8/7, czyli 1,14;
• określić stawkę godzinową osoby z niepełnosprawnością.

Przeliczanie stawki godzinowej przy skróconym czasie pracy wygląda następująco: stawkę zwykłą godzinową np. 30,50 zł mnożymy przez współczynnik 1,14 i otrzymujemy w ten sposób kwotę 34,77 zł. Owa suma stanowi stawkę godzinową dla pracownika z niepełnosprawnością, któremu oczywiście przysługuje niższa dobowa norma czasu pracy. Pracodawca powinien zawrzeć ją już w umowie o pracę. W takiej sytuacji pracownik z niepełnosprawnością będzie miał wyższą stawkę godzinową niż pozostali.

Jak obliczyć wynagrodzenie osoby z niepełnosprawnością miesięczne?

Miesięczne wynagrodzenie to iloczyn nowej stawki godzinowej i liczby przepracowanych godzin w danym miesiącu.

Do tak wyliczonej kwoty trzeba dodać wszystkie inne składniki wynagrodzenia, czyli:

• wynagrodzenie chorobowe;
• wynagrodzenie za urlop;
• wynagrodzenie za dni usprawiedliwionej nieobecności płatnej przez pracodawcę;
• nagrody i premie miesięczne;
• prowizję;
• dodatki:
  • za pracę w porze nocnej;
  • za godziny nadliczbowe;
  • funkcyjny;
  • brygadzistowski;
  • stażowy;
  • wyrównawczy;
  • za pracę w warunkach szkodliwych dla zdrowia.
• ekwiwalenty i ryczałty wypłacane pracownikowi z niepełnosprawnością w związku z pracą zdalną.

Przy czym dodatki i premie nalicza się według standardowych zasad.

Czas pracy osoby z niepełnosprawnością

Zgodnie z Ustawą z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób z niepełnosprawnością czas pracy osoby z niepełnosprawnością w stopniu lekkim nie może przekraczać 8 godzin na dobę i 40 godzin tygodniowo. Ponadto pracownik z ważnym orzeczeniem o niepełnosprawności nie może być zatrudniony w porze nocnej i w godzinach nadliczbowych.

Przy czym czas pracy osoby z niepełnosprawnością w stopniu umiarkowanym lub znacznym nie może przekraczać 7 godzin na dobę i 35 godzin tygodniowo.

Powyższych norm nie stosuje się:

• wobec osób zatrudnionych przy pilnowaniu;
• gdy na wniosek pracownika, lekarz medycyny pracy lub w razie jego braku lekarz sprawujący opiekę nad tą osobą wyrazi na to zgodę.

Oznacza to, że jeśli zatrudniony z niepełnosprawnością dostarczy do pracodawcy zaświadczenie od lekarza medycyny pracy pozwalające na wyłączenie przysługujących mu przywilejów, to będzie on traktowany jak pełnosprawny pracownik i będa go obowiązywać wszystkie regulacje zawarte w kodeksie pracy.

Co istotne zgoda lekarza obowiązuje jedynie w zakresie wskazanym we wniosku pracownika z niepełnosprawnością. Oznacza to, że jeśli zatrudniony nie chce skorzystać z obniżonego dobowego wymiaru czasu pracy, to pracuje zgodnie z normami kodeksu pracy, ale pracodawca nie może już zlecić mu nocnej zmiany.

Ponadto pracownik może w każdej chwili wycofać zgodę, jeśli uznał, że np. zmienił się stan jego zgody. Wtedy może, ale nie musi, ponownie udać się do lekarza w celu uzyskania modyfikacji zaświadczenia.

Wysokość wynagrodzenia a obniżone normy czasu pracy

Zgodnie z przepisami niższa dobowa norma pracy nie powoduje obniżenia wysokości wynagrodzenia dla osoby z niepełnosprawnością wypłacanego w stałej miesięcznej wysokości.

Co oznacza, że wynagrodzenie pracownika z niepełnosprawnością mimo skróconego czasu pracy nie może być niższe niż gdyby pracował on zgodnie z normami obowiązującymi pełnosprawnych pracowników. Zatem jeśli zatrudniony w czasie obowiązywania umowy o pracę dostarczył orzeczenie o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, to przysługują mu obniżone normy czasu pracy od tego momentu, i jednocześnie zachowuje on dotychczasowe wynagrodzenie.

Natomiast w przypadku kiedy pracownicy otrzymują wynagrodzenie w godzinowej stawce wynagrodzenia zasadniczego, odpowiadające osobistemu zaszeregowaniu lub zaszeregowaniu wykonywanej pracy, to przy przejściu zatrudnionego z orzeczeniem na skrócony czas pracy, jego stawka ulega podwyższeniu w stosunku, w jakim pozostaje dotychczasowy wymiar czasu pracy do tych norm.

Oznacza to, że pracownik otrzyma taką samą pensję, jakby pracował w 8-godzinnym dniu pracy.

Należy pamiętać, że wynagrodzenie osoby z niepełnosprawnością nie może być niższe od obowiązującej w danym roku pensji minimalnej i stawki godzinowej. W przeciwnym razie pracodawca musi wypłacić wyrównanie. Od 1 stycznia 2025 r. minimalne wynagrodzenie za pracę wynosi 4666 zł brutto, a minimalna stawka godzinowa – 30,50 zł brutto.

Wynagrodzenie osoby z niepełnosprawnością – dofinansowanie PFRON

Zgodnie z przepisami pracodawcy przysługuje ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) miesięczne dofinansowanie wynagrodzenie pracownika z niepełnosprawnością, o ile pracownik ten został ujęty w ewidencji zatrudnionych osób z niepełnosprawnością w tej instytucji.

Kwota dofinansowania jest uzależniona od stopnia niepełnosprawności zatrudnionej osoby i w 2025 r. dla całego etatu wynosi:

• 2760 zł – dla osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności;
• 1550 zł – dla osób z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności;
• 575 zł – dla osób z lekkim stopniem niepełnosprawności.

W sytuacji zatrudnienia pracowników, którzy mają orzeczone choroby psychiczne, upośledzenie umysłowe, całościowe zaburzenia rozwojowe, epilepsję lub są niewidome, kwoty powyższe ulegają zwiększeniu o:

• 1380 zł – dla pracowników ze znacznym stopniem niepełnosprawności;
• 1035 zł – dla pracowników z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności; 
• 690 zł – dla pracowników z lekkim stopniem niepełnosprawności.

W sumie dofinansowanie wynagrodzenia dla tych pracowników będzie wynosić odpowiednio: 4140 zł, 2585 zł i 1265 zł.

Wniosek o dofinansowanie z PFRON pracodawcy składają co miesiąc w Systemie Obsługi Wsparcia (SOW).

Pracodawca traci prawo do dofinansowania, gdy:

• zalega z podatkami lub składkami ZUS;
• nie wypłaca wynagrodzeń w terminie;
• ma zaległości w PFRON powyżej 100 zł;
• pracownik ma ustalone prawo do emerytury;
• pracownik jest w okresie wypowiedzenia.

Dofinansowanie wypłacane jest miesięczne w wysokości proporcjonalnej do wymiaru etatu pracownika, a jego kwota nie może przekroczyć:

• 75% poniesionych kosztów płacy dla pracodawców prowadzących działalność gospodarczą;
• 90% dla reszty.

W koszty płacy wlicza się:

• wynagrodzenie brutto;
• obowiązkowe składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i wypadkowe naliczane od tego wynagrodzenia;
• obowiązkowe składki na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Solidarnościowy.

Ile pracodawca dostaje za pracownika z grupą? Przykładowo: pracownik otrzymuje wynagrodzenie wraz z dodatkami w wysokości 5000 zł brutto, więc koszty pracodawcy wynoszą 6002 zł. Maksymalnie dofinansowanie dla osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności bez chorób dodatkowych to 2760 zł. Ponieważ ta kwota jest niższa niż 75% kosztów płacy, tyle dostanie pracodawca.

Pracodawca musi pamiętać, że w koszty płacy nie wlicza się:

• wszystkich zasiłków, w tym zasiłku chorobowego i rehabilitacyjnego;
• ekwiwalentów, które nie dotyczą pracy zdalnej, np. za urlop wypoczynkowy lub odzież ochronną;
• innych dodatków o świadczeniowym charakterze, odpraw i nagród.