Bezrobocie technologiczne – definicja
Bezrobocie technologiczne to rodzaj bezrobocia, który bezpośrednio wynika z automatyzacji pracy. Wdrożenie nowoczesnych technologii sprawia, że opłacalna staje się redukcja zatrudnienia. Wszystko dlatego, że w długim okresie przedsiębiorstwom bardziej opłaca się zainwestować w maszyny w tych obszarach, które są podatne na automatyzację, niż uzależniać się od pracowników i ich utrzymywać.
Rewolucja technologiczna niesie wiele korzyści dla przedsiębiorstw. Dzięki automatyzacji produkcji rośnie efektywność, a co za tym idzie – obniżają się koszty. Z drugiej strony technologie w niektórych sektorach stanowią już nie tylko wsparcie dla człowieka. Coraz częściej zdarza się, że maszyny zastępują ludzi, a bezrobocie w erze cyfrowej nabiera całkiem innego wymiaru.
Przyczyny bezrobocia technologicznego
Bezrobocie technologiczne to wszechstronne zjawisko, które ma wiele przyczyn. Jako główną można wskazać szybki rozwój sztucznej inteligencji, który – szybciej niż zakładano – przesunął do listy zagrożonych sporo zawodów, które do tej pory były uznawane za stosunkowo pewne i bezpieczne.
Szybki rozwój gospodarki i globalizacja sprawiają, że firmy starają się maksymalnie ograniczać koszty. Aby zwiększyć wydajność w ujęciu długookresowym, szukają rozwiązań przede wszystkim skutecznych z punktu widzenia własnego rozwoju, na dalszy plan odsuwając interesy pracowników.
Pierwsze zmiany na rynku pracy wiązały się z zastosowaniem komputerów w różnych gałęziach gospodarki. Z czasem stało się to normą. Pojawiły się wyższe wymagania technologiczne dla pracowników, a poważnym problemem stało się wykluczenie cyfrowe osób starszych.
Obecnie na automatyzację zatrudnienia w niektórych branżach nie mamy większego wpływu. Szczególnie dotknięte tym zjawiskiem są sektory takie jak np. logistyka, produkcja, obsługa klienta czy bankowość. Rozbudowane algorytmy do analizy rynków finansowych, chatboty odpowiedzialne za automatyczną obsługę klientów czy systemy zarządzania oparte na sztucznej inteligencji ograniczają zapotrzebowanie przedsiębiorstw na siłę roboczą. Z tego powodu nie warto pozostawać biernym – aby skutecznie przeciwstawić się bezrobociu technologicznemu, należy odpowiednio przygotować się do walki z tym niebezpiecznym zjawiskiem.
Metody walki z bezrobociem technologicznym
Postęp technologiczny i rozwijająca się sztuczna inteligencja dają wiele szans, dlatego nie da się całkiem uniknąć wynikających stąd zmian w strukturze zatrudnienia. Na szczęście z bezrobociem technologicznym można walczyć.
Negatywne skutki bezrobocia technologicznego to bezpośrednio utrata pracy przez osoby, których praca jest zastępowana przez maszyny. W dalszej perspektywie automatyzacja miejsc pracy może prowadzić do trudności podczas szukania nowego miejsca zatrudnienia. Jeśli pracownik nie nabędzie nowych umiejętności, grozi mu pogorszenie sytuacji życiowej, zahamowanie zawodowego rozwoju, a nawet przejście na wcześniejszą emeryturę.
Warto jednak podkreślić, że krótkotrwałe bezrobocie technologiczne to naturalna część rozwoju rynku pracy. Aby znaleźć zatrudnienie na innym stanowisku lub w innym miejscu, pracownik musi zaangażować się w doskonalenie zawodowe. W tym celu warto uczyć się nowych technologii, pozostawać na bieżąco z nowinkami, zdobywać certyfikaty i angażować się w nowe projekty.
W niektórych przypadkach warto pomyśleć o przebranżowieniu do sektorów, które są bardziej odporne na zmiany związane z wykorzystaniem nowych technologii w biznesie. Bardzo często automatyzacja zatrudnienia w określonych komórkach generuje jednak powstawanie nowych stanowisk. W takiej sytuacji odpowiednie przygotowanie do ich objęcia może uchronić przed redukcją zatrudnienia.
Niezależnie od sytuacji, w której doszło do bezrobocia technologicznego lub następuje zagrożenie tym niekorzystnym zjawiskiem, walkę z nim warto prowadzić również na poziomie centralnym. Szczególnie korzystne będą wszelkie programy aktywizacji zawodowej i podnoszenia kwalifikacji, w tym dofinansowania szkoleń.
Czy bezrobocie technologiczne jest realnym zagrożeniem?
Bezrobocie technologiczne jest obecnie realnym zagrożeniem, ponieważ automatyzacja zatrudnienia będzie nabierać na znaczeniu. Przewidywania wskazują, że w 2025 roku może dojść do przekształcenia nawet 85 milionów miejsc pracy, ponieważ to maszyny będą wykonywać więcej zadań zawodowych niż ludzie. Najbliższe dekady mogą z kolei doprowadzić do zmniejszenia liczby stanowisk nawet o 30 procent.
Z drugiej strony wydaje się jednak, że w wielu przypadkach nie dojdzie do redukcji liczby dostępnych miejsc pracy, a jedynie modyfikacji zakresu obowiązków. Eksperci zakładają, że powstanie wiele nowych ról w przedsiębiorstwach, które będą w bardziej przemyślany niż dotychczas sposób dzielone między ludzi, maszyny i sztuczną inteligencję. W tych okolicznościach szczególnie istotne z punktu widzenia zachowania konkurencyjności pracowników będą otwartość na naukę i określone umiejętności miękkie. Aby uniknąć utraty miejsca pracy spowodowanej przez automatyzację, trzeba wykazać zdolność do pracy z nowymi technologiami i elastyczność.
Automatyzacja pracy i zwiększające się z tego powodu bezrobocie na świecie to spore zagrożenie dla pracowników, które z roku na rok będzie nabierać na znaczeniu. Z tego powodu tak ważne jest przeciwdziałanie negatywnym skutkom bezrobocia technologicznego. Warto już dziś rozwijać umiejętności i podnosić kwalifikacje. W ten sposób łatwiej dostosujesz się do zmieniających się warunków pracy.