Spedytor – kto to i ile zarabia? Na czym polega praca w spedycji?

Spedytor – kto to?

Spedytor jest specjalistą organizującym transporty towarów. Odpowiada za każdy etap przewozu, od pakowania i ubezpieczenia, przez załadunek i wysyłkę, po rozładunek i składowanie. Jego podstawowy obowiązek to zaplanowanie procesu tak, aby był korzystny cenowo, bezpieczny i bez opóźnień.

 

Podział spedytorów ze względu na rodzaje spedycji

Spedytorzy są potrzebni we wszystkich branżach, w których ma miejsce transport towarów i związana z nim logistyka. Spedytor krajowy organizuje przewóz w granicach Polski, podczas gdy spedytor międzynarodowy działa transgranicznie, zlecając wysyłkę także do innych krajów Europy i świata.

W ramach podziału spedytorów ze względu na rodzaje spedycji można wyróżnić m.in.: 

• spedytorów morskich – zajmujących się transportem kontenerowym oraz drobnicą morską, którzy muszą znać m.in. procedury i przepisy portowe; 
• spedytorów lotniczych – specjalizujących się w transporcie powietrznym, obejmującym m.in. przesyłki pilne czy o dużej wartości; 
• spedytorów drogowych – organizujących transport samochodowy, w tym w zakresie ładunków całopojazdowych i drobnicowych; 
• spedytorów kolejowych – działających w branży kolejowej, obsługujących najczęściej transport masowy np. surowców czy wyrobów przemysłowych; 
• spedytorów intermodalnych – łączących kilka rodzajów transportu, po to aby zapewnić sprawną organizację łańcucha dostaw. 

Czym zajmuje się spedytor?

Spedytor to specjalista, który musi łączyć odpowiednią wiedzę z doświadczeniem zawodowym oraz zdolnościami komunikacyjnymi. Sprawna realizacja zleceń spedycyjnych jest nie mniej ważna niż rozwijanie relacji biznesowych czy optymalizacja procesów.

Co robi spedytor w praktyce? To nie tylko samo organizowanie transportu, ale również m.in. negocjowanie warunków współpracy przewozowej, przygotowywanie dokumentacji, kontakt z przewoźnikiem czy rozwiązywanie problemów takich jak np. awarie.

Zakres obowiązków spedytora

Obowiązki spedytora różnią się w zależności od branży, w której działa, rodzaju ładunku i zakresu transportu. Można jednak wyróżnić kilka obszarów, które pojawiają się wśród codziennych zadań najczęściej.

Na czym polega praca spedytora? Podstawowy zakres obowiązków obejmuje: 

• organizację transportu – w tym analizę zleceń, dobór środka transportu, planowanie trasy, nadzór nad odprawą celną czy przeprowadzenie załadunku i rozładunku; 
• negocjacje z partnerami biznesowymi – przede wszystkim ustalanie stawek, kalkulacja kosztów oraz ich optymalizacja; 
• przygotowywanie dokumentacji transportowej – tworzenie listów przewozowych, dokumentów celnych czy archiwizacja dokumentów; 
• monitorowanie procesu – monitorowanie przebiegu transportu oraz reagowanie na ewentualne opóźnienia; 
• kontakt z klientem i partnerami biznesowymi – uzgadnianie szczegółów procesu czy informowanie o statusie.

W zależności od potrzeb konkretnego przedsiębiorstwa do funkcji spedytora może wchodzić m.in. wsparcie przy pozyskiwaniu nowych klientów czy zarządzanie zapasami.

Jakie umiejętności powinien mieć dobry spedytor?

Branża transportowa wiąże się z szeregiem wyzwań. Dobry spedytor musi działać efektywnie i dokładnie, dlatego powinien wykazywać określone umiejętności twarde i miękkie.

Najważniejsze cechy pracownika spedycji to:

• odpowiedzialność – spedytor jest odpowiedzialny za każdy etap transportu, wielokrotnie przejmując na siebie obowiązek wyeliminowania problemów spowodowanych przez osoby wspierające proces; 
• skrupulatność – osoba zajmująca się spedycją musi być dokładna, ponieważ każdy najmniejszy błąd może uniemożliwić terminowe osiągnięcie celów; 
• zdolności organizacyjne – spedytor powinien być biegły w koordynacji i w zakresie planowania, a także dobrze zarządzać czasem; 
• umiejętności komunikacyjne – praca w spedycji obejmuje w dużej mierze kontakty z ludźmi, dlatego spedytor musi być cierpliwy, otwarty i wykazywać zdolność rozwiązywania konfliktów; 
• zdolności analityczne – dobry spedytor powinien szybko przetwarzać dane, identyfikować ryzyko i przeprowadzać efektywne analizy, które pozwolą podejmować optymalne decyzje.

Dodatkowo osoba zatrudniona na stanowisku spedytora musi mieć odpowiednią wiedzę branżową oraz zdolności językowe – w transporcie międzynarodowym podstawą jest angielski, jednak dodatkowe języki, takie jak np. niemiecki, hiszpański czy francuski, będą dodatkowym atutem.

Jak zostać spedytorem?

Nie istnieje jedna, konkretna ścieżka, która byłaby wymagana do znalezienia pracy jako spedytor. W praktyce kandydaci spełniający określone warunki mają zwiększone szanse na zatrudnienie. Jak zostać spedytorem?

1. Wykształcenie branżowe – firmy spedycyjne stosunkowo często poszukują kandydatów po studiach kierunkowych, takich jak np. logistyka, transport czy handel międzynarodowy. Tytuł magistra ma szansę przekładać się na wyższe zarobki. Pomocne może się okazać również ukończone technikum logistyczne.
2. Kursy spedytorskie – kurs spedytora z certyfikatem potwierdza posiadane kwalifikacje, zapewniając potrzebną wiedzę teoretyczną i praktyczną, która umożliwi wykonywanie zadań na takim stanowisku.
3. Praktyki w spedycji – obok wiedzy teoretycznej niezwykle istotne w branży spedycji jest również doświadczenie praktyczne. Najlepiej zdobywać je jeszcze w czasie edukacji w toku praktyk w firmie spedycyjnej.

Ile zarabia spedytor? Zarobki w spedycji

Spedycja oferuje nie tylko atrakcyjne możliwości rozwoju zawodowego i ciekawą pracę, ale również konkurencyjne wynagrodzenie. Jego wysokość zależy przede wszystkim od typu spedycji i doświadczenia oraz formy zatrudnienia. 

Ile zarabia spedytor? Średnie wynagrodzenie spedytora wynosi około 8500 złotych brutto miesięcznie, jednak specjaliści zarabiają nawet powyżej kilkunastu tysięcy złotych. Osoby, które dopiero rozpoczynają swoją przygodę z branżą, mogą liczyć na pensje rzędu 5000-6500 złotych brutto. Do uzyskiwania wyższych zarobków przyczyniają się dostępne w niektórych przedsiębiorstwach prowizje.

Dokumenty i narzędzia w pracy spedytora

W pracy spedytora bardzo ważne są dokumenty i narzędzia operacyjne, dlatego przed poszukiwaniem pracy warto się z nimi zapoznać.

Wśród podstawowych dokumentów transportowych warto wymienić przede wszystkim: 

• list przewozowy CMR – podstawa międzynarodowego transportu drogowego;  
• konosament – morski list przewozowy, który potwierdza przyjęcie towaru na statek;  
• air waybill (AWB) – lotniczy list przewozowy, który stanowi umowę między przewoźnikiem a nadawcą towaru; 
• CIM – międzynarodowy kolejowy list przewozowy potwierdzający zawarcie umowy przewozu drogą kolejową.

Inne istotne dokumenty w pracy spedytora to m.in. umowa spedycji, zlecenia spedycyjne, faktury handlowe, ogólne warunki spedycyjne, zgłoszenia celne czy lista pakowa.

Spedytor w codziennej pracy korzysta także z różnych narzędzi, w tym przede wszystkim informatycznych. To między innymi:

• systemy zarządzania zleceniami, dokumentami czy trasami (TMS); 
• giełdy transportowe służące do pozyskiwania przewoźników (np. Trans.eu); 
• systemy monitorujące przesyłki; 
• narzędzia analityczne umożliwiające np. obliczanie kosztów.

Spedytor a logistyk i dyspozytor – najważniejsze różnice

Spedytor zajmuje się organizowaniem przewozu w imieniu klienta. To on przyjmuje zlecenia, wybiera przewoźnika, ustala stawki, zajmuje się tworzeniem dokumentacji i nadzoruje cały proces, rozwiązując ewentualnie pojawiające się problemy. Ma bliski kontakt zarówno z klientem, jak i przedstawicielami firmy transportowej. Stanowisko spedytora jest złożone i wymaga zarówno zdolności organizacyjnych, jak i w zakresie obsługi klienta. Ma charakter handlowo-operacyjny.

Logistyk to z kolei osoba odpowiedzialna za planowanie całego procesu przepływu towarów. Specjalista optymalizuje łańcuchy dostaw, w tym poprzez analizę kosztów i zarządzanie zapasami. Stanowisko ma charakter strategiczno-analityczny – logistyk patrzy na pełny proces, a nie jedynie na transport.

Szczegółowe porównanie najważniejszych różnic między logistykiem a spedytorem prezentuje poniższa tabela.

Obszar	Spedytor	Logistyk
główny zakres obowiązków	organizacja przewozu towarów	optymalizacja łańcucha dostaw
charakter pracy	handlowo-operacyjny	strategiczno-analityczny
horyzont czasowy zadań	krótkoterminowy	średnio i długoterminowy
kontakt z klientem	intensywny	sporadyczny
kontakt z przewoźnikiem	intensywny	pośredni
KPI	liczba zleceń, marża, terminowość	terminowość, poziom zapasów
dokumenty	zlecenia transportowe, CMR, faktury	raporty, dokumenty magazynowe, prognozy
systemy	TMS, giełdy transportowe	systemy planistyczne, ERP
prowizje	często spotykane	mniej popularne

 

Podsumowanie

Praca jako spedytor gwarantuje ciekawe zadania, kontakt z ludźmi i daje perspektywę atrakcyjnych zarobków. Jeśli masz umysł analityczny i nie boisz się pracy pod presją czasu, być może to rola dla Ciebie. Twoje szanse na zdobycie zatrudnienia zwiększy wykształcenie tematyczne i ukończone kursy branżowe.