Jak wybrać zawód i zaplanować karierę?

03.10.23
clock min.
Bartosz Błęka Bartosz Błęka
Jak wybrać zawód i zaplanować karierę?
Jeszcze nie tak dawno odpowiedź na pytanie, kim zostać w przyszłości, nie była tak trudna jak dziś. Dynamiczny rozwój technologiczny i i zmieniające się potrzeby konsumenckie przyczyniły się jednak do powstania mnóstwa nowych zawodów, a wybór kariery stał się nie lada wyzwaniem. Zastanawiasz się, jak znaleźć pracę dla siebie? Zapoznaj się z poradami dotyczącymi planowania ścieżki zawodowej!

Początek kariery – jak go zaplanować?

Czas pomiędzy dziecięcymi marzeniami o karierze astronauty, archeologa czy choćby strażaka a faktycznym wejściem na rynek pracy wypełniony jest zazwyczaj wahaniem, wątpliwościami i niezadowoleniem. Niewiele osób już na etapie szkoły średniej wie, jaką pracę wybrać. Stąd też powszechna niepewność co do dalszej edukacji i jej ewentualnego kierunku. Okazuje się jednak, że to zupełnie niepotrzebne źródło stresu. Minęły bowiem czasy, w których decyzję o wyborze profesji podejmowało się raz na całe życie.

Planując początek kariery, postaraj się więc zachować odpowiedni dystans. Przygotuj się na to, że Twoje preferencje mogą zmieniać się nawet do chwili zakończenia studiów czy rozpoczęcia pracy. Dopiero po przetestowaniu paru pierwszych stanowisk dowiesz się, jakie warunki Ci odpowiadają, a czego wolisz unikać. Jeżeli nie jesteś jedną z tych osób, które rodzą się z prawdziwym powołaniem i od zawsze wiedzą, jakie uczelnie, staże i firmy je interesują, daj więc sobie czas. Nie bój się popełnić paru błędów i wsłuchaj się w swoje potrzeby, a na pewno wkrótce odkryjesz, jaki zawód do Ciebie pasuje.

Jak wybrać zawód? Praktyczne wskazówki

„Nie wiem, co chcę w życiu robić i do jakiej pracy się nadaję” – takie myśli nawiedzają wielu młodych ludzi, którzy lada chwila mają zacząć swoją pierwszą pracę. Choć w natłoku możliwości, bodźców i inspiracji znalezienie odpowiedzi na te pytania wydaje się trudne, to tak naprawdę sprowadza się do kilku prostych kwestii. Jeśli zastanawiasz się nad tym, jak znaleźć zawód dla siebie, postępuj według poniższych wskazówek:

Określ swoje zainteresowania i pasje

Możesz nie wiedzieć, jaki wybrać zawód, ale na pewno wiesz, jakie są Twoje pasje i zainteresowania. A nawet jeżeli nie potrafisz tego jasno określić, to bez trudu odpowiesz sobie na pytanie, na co przeznaczasz swój wolny czas. Wydaje Ci się, że to zwykłe, nudne czynności, absolutnie pozbawione potencjału? Zdziwisz się, w jak wielu dziwnych branżach i zawodach można dziś znaleźć pracę! Okazuje się, że nawet godziny spędzane na grach komputerowych i przewijaniu mediów społecznościowych nie muszą być stracone.

Zastanów się, jakie są Twoje mocne i słabe strony

Nawet perspektywa wysokiego wynagrodzenia w branży IT nie powinna skłaniać Cię do rozpoczęcia kariery programisty, jeżeli jesteś osobą niecierpliwą i nie lubisz poszerzać swojej wiedzy. Każdy ma nieco inne predyspozycje, a ich znajomość to pierwszy krok do znalezienia satysfakcjonującej pracy.

Postaraj się więc odkryć swoje mocne strony, a następnie zacznij zdobywać konkretne umiejętności w ich zakresie. Możesz pochwalić się ponadprzeciętnym zmysłem artystycznym? Weź udział w kursie grafiki komputerowej. Kochasz pracę z ludźmi? Sięgnij po fachową literaturę na temat zarządzania zespołem. Tak rozwijane kompetencje pomogą Ci szybko znaleźć wymarzoną pracę.

Zrób analizę rynku pracy

Zastanawiając się nad tym, jaki wybrać zawód, pod uwagę należy wziąć nie tylko swoje zainteresowania i osobowość, ale też rynkowe realia. Choć praca może (a nawet powinna) być Twoją pasją, to jej głównym celem są zarobki. Z tego względu przed podjęciem decyzji o ścieżce kariery warto zweryfikować popyt na specjalistów z różnych dziedzin i poszukać informacji na temat ich przeciętnych wynagrodzeń.

Czy Polska potrzebuje kolejnego filmoznawcy? Prawdopodobnie nie, ale z całą pewnością przydałby się jej wykwalifikowany lekarz lub monter instalacji budowlanych. Posiadając takie informacje, zdecydowanie ułatwisz sobie znalezienie pracy i zapewnisz sobie konkurencyjność na rynku.

Sprawdź, jakie wykształcenie będzie Ci potrzebne

Jeżeli jesteś już po studiach, niewielki sens będzie miało poszukiwanie zatrudnienia, które wymaga innego wykształcenia niż Twoje. Jeśli natomiast dopiero zaczynasz szkołę wyższą, musisz jak najszybciej przemyśleć, jaki dyplom może Ci być potrzebny w przyszłości. Kwestia edukacji będzie odgrywała najważniejszą rolę w przypadku takich zawodów jak lekarz, prawnik czy informatyk.

Jeżeli zastanawiasz się jednak nad zatrudnieniem w zarządzaniu, marketingu czy dziennikarstwie, potencjalny pracodawca wcale nie musi być zainteresowany kierunkiem Twoich studiów. Pamiętaj też, że w przypadku wielu opłacalnych profesji – takich jak m.in. elektromechanik czy dekarz – lepszym pomysłem okaże się ukończenie szkoły zawodowej niż uczelni wyższej.

Sprawdź również: Czy studia definiują przyszłą drogę zawodową?

Odpowiedz sobie na pytanie, jakie są Twoje cele

Szukając odpowiedzi na pytanie, jak wybrać zawód, musisz zastanowić się przede wszystkim nad tym, czego chcesz od życia w dłuższej perspektywie. Jeśli marzysz o zwiedzaniu świata, powinny Cię zainteresować zawody związane z podróżowaniem. Jeżeli chcesz natomiast jak najszybciej przejść na emeryturę, właściwym rozwiązaniem może okazać się praca wykonywana w trudnych warunkach (np. pilot czy operator żurawi).

Im wcześniej określisz, czy zależy Ci przede wszystkim na wysokich zarobkach, emocjonujących wyzwaniach, czy spokojnym środowisku pracy i wzorowym work-life balance, tym łatwiej będzie Ci znaleźć odpowiedni zawód dla siebie.

Przeczytaj także: Praca marzeń – jak znaleźć wymarzony zawód?

Zmiany na rynku pracy

Jak wspominałem we wstępie, dzisiejszy rynek pracy w niczym nie przypomina tego, na który wchodziły pokolenia obecnych 50-, 60- czy 70-latków. Niektóre zawody niemal zupełnie zniknęły, pojawiły się natomiast inne. Przeciętna ścieżka kariery stała się też dużo bardziej elastyczna, a specjaliści zdecydowanie częściej decydują się na przebranżowienie. Zastanawiając się nad tym, jaki wybrać zawód, musisz wziąć więc pod uwagę zmieniający się potencjał poszczególnych profesji.

Zawody przyszłości

Dynamiczny rozwój technologii, postępująca automatyzacja i wzrost znaczenia Internetu generują olbrzymi popyt na specjalistów w zawodach, które jeszcze niedawno nawet nie istniały. Jeśli szukasz przyszłościowej pracy, możesz zainteresować się studiami lub kursami specjalistycznymi, pozwalającymi na znalezienie zatrudnienia jako:

  • programista,
  • inżynier robotyki,
  • automatyk,
  • analityk biznesowy,
  • logistyk,
  • grafik komputerowy,
  • elektromechanik,
  • technik odnawialnych źródeł energii,
  • lekarz,
  • pracownik budowlany.

Zawody wymierające

Zastanawiając się, jaki wybrać zawód, trzeba mieć też na uwadze zmiany w zakresie stylu życia i potrzeb konsumenckich. Między innymi ze względu na powszechne wykorzystywanie maszyn oraz masową produkcję i szybkie zastępowanie tanich dóbr nowymi modelami, coraz mniej opłacalna staje się praca jako:

  • kowal,
  • szewc,
  • garncarz,
  • lutnik,
  • szwaczka kołder,
  • modystka,
  • krawiec.

Test predyspozycji zawodowych – czy warto go zrobić?

W sieci spotkasz się z wieloma testami pt. „Jaka praca do mnie pasuje?” czy „Idealny zawód dla mnie”. Najczęściej służą one rozrywce, więc podczas ich wypełniania warto zachować zdrowy dystans. Zupełnie inaczej działają jednak profesjonalne konsultacje z doradcą zawodowym, organizowane na przykład w szkołach i na uczelniach. Mogą pomóc Ci one określić własne atuty i zaplanować rozwój osobisty. Dzięki temu łatwiej znajdziesz odpowiedź na pytanie, jaki zawód pasuje do Twojej osobowości.

Jak otrzymać pracę w wybranym zawodzie?

Kiedy wybierzesz już odpowiadający Ci zawód i potencjalną ścieżkę kariery, zrób wszystko, aby otrzymać pracę w tej profesji. W tym celu podejmij następujące kroki:

  1. Zapoznaj się z ofertami pracy w wybranej branży.
  2. Upewnij się, że spełniasz kluczowe wymagania potencjalnych pracodawców.
  3. Przygotuj atrakcyjne CV, dostosowane do stanowiska, o które się ubiegasz.
  4. Napisz list motywacyjny z myślą o pracy, na której Ci zależy.
  5. Dowiedz się jak najwięcej o firmach, które zaproszą Cię na rozmowy rekrutacyjne.
  6. Przyjmując ofertę pracy, kieruj się nie tylko wysokością wynagrodzenia, ale też zakresem obowiązków i perspektywami rozwoju.
  7. Cały czas się rozwijaj i podnoś kompetencje w zakresie wybranej branży.

Dzięki powyższym poradom zawodowym z łatwością wybierzesz pracę dla siebie i stworzysz wstępny plan kariery, która zapewni Ci satysfakcję!

FAQ

Poznaj odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania na OLX zawodowo.

Do jakich zawodów warto się przebranżowić?

Warte przebranżowienia są przede wszystkim przyszłościowe i dobrze płatne zawody, takie jak programista, automatyk, logistyk, grafik komputerowy czy elektromechanik.

Czym kierować się przy wyborze zawodu?

Przy wyborze zawodu należy kierować się przede wszystkim swoimi zainteresowaniami, predyspozycjami, posiadanym wykształceniem i życiowymi celami, a także sytuacją na rynku pracy.